Havenhuis Antwerpen is klaar

697

ANTWERPEN Marc Van Peel en Eddy Bruyninckx, voorzitter en CEO van het Antwerpse Havenbedrijf, hebben donderdag 22 september de deuren geopend van het nieuwe Havenhuis, het hoofdkantoor van het Havenbedrijf Antwerpen. Het nieuwe Havenhuis kostte 55 miljoen euro.

‘Een stad en haven als Antwerpen moeten gedurfde landmarks hebben’, zei havenschepen Marc Van Peel tijdens de opening. ‘Het ontwerp van Zaha Hadid is niet alleen innovatief, het zet onze haven nog meer op de wereldkaart en het is er bovenal in geslaagd om een architecturale vertaling te geven van het succes dat onze haven over de eeuwen heen heeft gekend. Ik hoop van harte dat het ook symbool zal staan voor een nieuwe gouden tijd voor onze haven en onze stad.’

havenhuisantwerpen2Brandweerkazerne
Het nieuwe Havenhuis is de werkplek van 500 medewerkers van het Havenbedrijf. Zij zaten tot voor kort verspreid over verschillende vestigingen, waaronder de vroegere hoofdzetel van het Havenbedrijf aan de Entrepotkaai. Vanuit de behoefte om zowel de administratieve als technische diensten onder hetzelfde dak te huisvesten, werd de zoektocht naar een nieuwe hoofdzetel gestart. De brandweerkazerne aan kaai 63, een replica van een Hanzehuis waar sinds eind jaren ’50 de technische diensten van het Havenbedrijf zaten, leek een ideale locatie. De brandweer zou de kazerne, die niet meer beantwoordde aan de noden van de moderne brandweer, bovendien in 2009 verlaten. Wat restte was een prachtig en beschermd monument dat het Havenbedrijf graag wilde integreren in zijn nieuwe hoofdzetel.
De wedstrijdjury koos voor het ontwerp van Zaha Hadid Architects, onder meer omdat het project het meest het bestaande gebouw in zijn waarde liet als monument en er een apart object aan toevoegde.

havenhuisantwerpen3Rimpelen als golven
Verwijzend naar de uitzonderlijke locatie van het gebouw, omgeven door water, werd voor de uitbreiding een volledig glazen gevel ontworpen die rimpelt als golven en daardoor het complexe spel van tinten en kleuren in de lucht weerspiegelt. De perceptie van een glazen massa die werd geslepen om het nieuwe gebouw een fonkelende verschijning te geven, speelt in het thema van Antwerpen als diamantstad. De nieuwe uitbreiding lijkt een geslepen vorm die van uitdrukking zal veranderen volgens de intensiteit van het aanwezige daglicht.

Het merendeel van de glazen driehoeken is transparant, terwijl sommige ondoorzichtig zijn. De zorgvuldig bepaalde mix hiervan verzekert voldoende zonlicht in het hele gebouw, terwijl ook de warmtetoetreding gecontroleerd gebeurt om ten alle tijden optimale werkomstandigheden te garanderen. Tegelijkertijd zorgt de afwisseling van transparante en ondoorzichtige gevelpanelen voor een zorgvuldige balans tussen panoramische uitzichten over de Schelde, de stad en de haven en ruimtelijke afscherming.
Twee keer per jaar wordt de glazen gevel onder handen genomen door de glazenwasser. Reiniging gebeurt met gerecupereerd regenwater. De factuur van de schoonmaak bedraagt ongeveer 25.000 euro op jaarbasis.

havenhuisantwerpenDuurzaam
De ontwerpers van het nieuwe Havenhuis kregen de opdracht naar duurzaam bouwen mee. Hoewel een beschermd historisch gebouw diende te worden geïntegreerd in het ontwerp, werden toch hoge standaarden op het gebied van duurzaamheid bereikt door de integratie van specifieke, duurzame toepassingen. Een boorgat-energie-opslagsysteem met warmtepompen pompt water tot een diepte van 80 meter onder het grondniveau op meer dan 100 locaties rond het gebouw voor verwarming en koeling van het gebouw. Op die manier kan voldaan worden aan 72% van de totale energiebehoefte van het gebouw. In het bestaande gebouw gebruikt dit systeem koelbalken. In de nieuwe uitbreiding worden koelplafonds gebruikt. Gebouwautomatisatie en optimale daglichtregeling om de behoefte aan kunstlicht te beperken reduceert het energieverbruik nog verder.

Tentoonstelling
Nog tot 19 december loopt er in het atrium een tentoonstelling over het leven en werk van Dame Zaha Hadid. Zij overleed enkele maanden geleden geheel onverwacht, wat het Havenbedrijf deed besluiten om een eerbetoon in te richten voor deze architecte die een onuitwisbare stempel heeft gezet op de architectuur en het design van de 21ste eeuw. De tentoonstelling is alle werkdagen gratis te bezoeken tussen 9 en 17.00 uur.